Samorządy · Forpost

Plan, który zadziała o 3 w nocy.
I przejdzie zatwierdzenie u starosty.

Od 4 lipca 2026 gminy przygotowują dwa dokumenty zamiast jednego — plan zarządzania ryzykiem i plan reagowania kryzysowego — z matrycą bezpieczeństwa i terminem 3 miesięcy od zatwierdzenia planu powiatowego. Pomagamy zdążyć: audytujemy, piszemy, wdrażamy łączność zapasową i szkolimy służby.

Skala zjawiska

Liczby, które warto znać przed rozmową o budżecie

23 mld zł

szacowany koszt programu „Odbudowa plus” po powodzi z września 2024 r. — z czego ponad 8 mld zł państwo zaangażowało w pierwszym roku

70 050

interwencji straży pożarnej w 2025 r. w samym województwie mazowieckim — pożary to mniejszość, większość stanowią miejscowe zagrożenia

1,5+ godz.

nieplanowanych przerw w zasilaniu rocznie przypada średnio na jednego odbiorcę — nawet u operatorów z najlepszymi wskaźnikami SAIDI za 2024 r.

3 mies.

tyle gmina ma na zatwierdzenie obu nowych planów od zatwierdzenia planu powiatowego — zegar rusza niezależnie od stanu jej przygotowań

Źródła: Portal Samorządowy (2025) · KW PSP Warszawa (2026) · dane OSD, wskaźnik SAIDI za 2024 r. · ustawa z 29.05.2026 (Dz.U. 2026 poz. 815) — nasz przewodnik po nowelizacji

Stan prawny

Co zmienia nowelizacja ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Ustawa z 29 maja 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 815) wdraża dyrektywę 2022/2557 o odporności podmiotów krytycznych. Przepisy dotyczące planów gminnych i powiatowych obowiązują od 4 lipca 2026 r. Najważniejsze zmiany dla gminy:

Dwa plany zamiast jednego

Zarządzanie ryzykiem + reagowanie kryzysowe

Dotychczasowy plan zarządzania kryzysowego zastępują dwa odrębne dokumenty: plan zarządzania ryzykiem (zapobieganie i przygotowanie) oraz plan reagowania kryzysowego (działania w trakcie zdarzenia i usuwanie skutków). Dokumentem bazowym jest Krajowa Ocena Ryzyka, a cykl planistyczny wydłużono do 3 lat.

Nowa ścieżka i twardy termin

3 miesiące od planu powiatowego

Projekt gminnego planu zarządzania ryzykiem wójt/burmistrz przekazuje do zatwierdzenia staroście — gmina nie zatwierdza już planu samodzielnie. Oba plany muszą być zatwierdzone w ciągu 3 miesięcy od zatwierdzenia planu powiatowego. Harmonogram gminy zależy więc od tempa powiatu — dlatego dokumenty warto mieć gotowe, zanim ruszy zegar.

Nowe elementy obowiązkowe

Matryca bezpieczeństwa i inwentaryzacja

Plan gminny musi zawierać matrycę bezpieczeństwa — jasny podział zadań i obowiązków uczestników zarządzania kryzysowego — oraz inwentaryzację sił i środków planowanych do wykorzystania. Definicja sytuacji kryzysowej obejmuje teraz także zagrożenia hybrydowe i cyberbezpieczeństwo.

Drugi reżim prawny

Ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej

Od 1 stycznia 2025 r. wójt/burmistrz ma dodatkowe zadania: tworzenie i utrzymywanie zasobów ochrony ludności (woda, energia, żywność, miejsca schronienia), organizowanie ewakuacji oraz działania informacyjno-edukacyjne. W praktyce oba reżimy dotyczą tego samego zespołu — obsługujemy je łącznie.

Zakres współpracy

Co robimy dla gminy lub powiatu?

Audyt obecnych planów

Sprawdzamy istniejącą dokumentację pod kątem nowych wymogów i — ważniejsze — pod kątem tego, czy zadziała podczas realnego zdarzenia. Rozmawiamy z ludźmi, którzy odbiorą telefon o 3 w nocy. Rezultat: raport z lukami i rejestr ryzyk. 2–4 tygodnie.

Przygotowanie obu planów

Plan zarządzania ryzykiem i plan reagowania kryzysowego — z matrycą bezpieczeństwa, inwentaryzacją sił i środków oraz checklistami dla dyżurnych. Wspieramy w konsultacjach ze starostwem aż do zatwierdzenia. 2–4 tygodnie.

Łączność zapasowa

Radiowe sieci mesh (m.in. Meshtastic, MeshCore) oraz TAK i TROP do koordynacji służb w terenie, łącze satelitarne Starlink dla urzędu i sztabu kryzysowego, gdy padnie infrastruktura naziemna — z zasilaniem, które podtrzyma komunikację przy braku prądu z sieci. Instalacja, testy przy wyłączonym zasilaniu, dokumentacja i przekazanie wiedzy — tak, żeby po naszym wyjeździe obsługiwał to Twój zespół. 1–3 dni.

Szkolenia i ćwiczenia

Symulacje dla pracowników urzędu, OSP i zespołu zarządzania kryzysowego: uruchomienie planu, dowodzenie pod presją, łączność bez sieci komórkowej. Po 1–3 miesiącach wracamy z niezapowiedzianym ćwiczeniem weryfikacyjnym — w ramach uzgodnionego zakresu.

Co gmina ma w ręku na koniec współpracy

Plan zarządzania ryzykiem i plan reagowania kryzysowego — gotowe do zatwierdzenia przez starostę, z matrycą bezpieczeństwa i inwentaryzacją sił i środków
Raport z audytu i rejestr ryzyk z priorytetami — argumentacja budżetowa dla wójta i rady
Checklisty operacyjne dla dyżurnych — gotowe do użycia o 3 w nocy, bez szukania w segregatorze
Działającą, przetestowaną łączność zapasową (Meshtastic, TAK, TROP, Starlink) z dokumentacją i przekazaną wiedzą
Przeszkolonych pracowników i służby — z materiałami z tego, co faktycznie ćwiczyli
Raport z ćwiczenia weryfikacyjnego i protokół odbioru z terminem kolejnego przeglądu — do zaplanowania w budżecie
Usługi uzupełniające

Mniejsze kroki i współpraca ciągła

Nie każda gmina zaczyna od pełnego audytu — i nie każda kończy współpracę protokołem odbioru.

Na start

Ćwiczenie sztabowe (table-top)

Pół dnia przy stole: scenariusz powodzi lub blackoutu rozgrywany na mapie Twojej gminy z zespołem zarządzania kryzysowego. Kończy się raportem z luk — najtańszy sposób, by sprawdzić obecny plan, zanim zdecydujesz o pełnym audycie.

Ochrona ludności

Zadania edukacyjne pod klucz

Działania informacyjno-edukacyjne dla mieszkańców to obowiązek wójta z ustawy o ochronie ludności. Prowadzimy je w imieniu gminy: warsztaty w szkołach, spotkania dla mieszkańców, pikniki bezpieczeństwa — a do tego inwentaryzacja i organizacja magazynów zasobów.

Ciągłość działania IT

Urząd bez systemów przez 3 dni

Cyberzagrożenia to od nowelizacji część definicji sytuacji kryzysowej. Ćwiczymy scenariusz pracy urzędu bez systemów informatycznych: obieg dokumentów, wypłaty, komunikacja z mieszkańcami. Procedury awaryjne powstają podczas ćwiczenia, z Twoimi ludźmi.

Koordynacja jako usługa

Serwer TAK w dzierżawie

System koordynacji służb bez inwestycji w serwerownię i bez obciążania informatyka urzędu. Konfigurujemy i utrzymujemy serwer TAK (Tactical Awareness Kit — system koordynacji zespołów w terenie) dla Twojej gminy: hosting w UE, monitoring, kopie zapasowe, aktualizacje i wsparcie. Do wyboru serwer stały (24/7 — dla sztabu, który musi mieć go zawsze) albo serwer na żądanie: niski abonament za utrzymanie gotowej konfiguracji oraz rozliczenie za 8-godzinne bloki działania. Uruchomienie w 15 minut, także na telefon — na ćwiczenia płacisz za godziny, w kryzysie serwer wstaje szybciej, niż zbierze się sztab.

Współpraca ciągła

Abonament gotowości

Po wdrożeniu: przegląd planów raz w roku, test łączności co kwartał, jedno ćwiczenie weryfikacyjne rocznie. Stała pozycja w budżecie, którą łatwo zaplanować i obronić przed radą — zamiast dużego projektu co trzy lata, gdy dokumenty się zestarzeją.

Częste pytania

Zanim zapytasz — odpowiadamy

Budżet

„Czy stać nas na to w tym roku budżetowym?”

Zakres dzielimy na etapy, z których każdy jest odrębną, zamkniętą pozycją: sam audyt, same plany, samo wdrożenie łączności. Możesz zacząć od audytu w tym roku i zaplanować resztę w przyszłym budżecie — dostaniesz wycenę każdego etapu osobno, przygotowaną pod zapytanie ofertowe.

Terminy

„Termin zależy od starostwa — czy zdążymy?”

Właśnie dlatego pracę zaczynamy przed zatwierdzeniem planu powiatowego. Gdy starosta zatwierdzi swój plan i ruszy zegar 3 miesięcy, Twoje dokumenty są już gotowe do finalnych korekt i złożenia — zamiast powstawać od zera pod presją terminu.

Wiarygodność

„Czy to nie kolejna firma od papieru?”

Zespół łączy ponad 20 lat doświadczenia w zarządzaniu ryzykiem i bezpieczeństwem IT z praktyką terenową organizacji proobronnej. Nie zostawiamy szablonów do samodzielnego przerobienia — każdy dokument powstaje z wywiadów i wizji lokalnej w Twojej gminie, a przed odbiorem testujemy go ćwiczeniem, nie tylko podpisem. Chętnie pokażemy narzędzia na żywo podczas konsultacji.

Utrzymanie

„Kto to obsłuży, gdy skończycie wdrożenie?”

Twój zespół — i to jest warunek odbioru. Szkolenie z obsługi systemów jest częścią wdrożenia, a nie osobną usługą; zostajemy, aż każdy dyżurny umie uruchomić łączność bez instrukcji. Dokumentacja powdrożeniowa i termin przeglądu okresowego domykają projekt.

Pierwszy krok

Bezpłatna konsultacja: 30 minut o sytuacji Twojej gminy

Powiemy Ci wprost, czy Twoje obecne plany wymagają korekty czy napisania od nowa, i jak ułożyć harmonogram pod terminy zależne od powiatu. Bez zobowiązań — a jeśli potrzebujesz materiału dla wójta lub rady, przygotujemy krótkie podsumowanie z rozmowy.